Groźby w internecie mogą pojawić się w komentarzu, prywatnej wiadomości, na komunikatorze, forum czy podczas transmisji na żywo. Nie każda agresywna wypowiedź oznacza jednak popełnienie przestępstwa, choć zapowiedź wyrządzenia komuś krzywdy może prowadzić do odpowiedzialności karnej. Znaczenie ma treść wiadomości, okoliczności jej wysłania oraz to, czy adresat mógł nabrać uzasadnionej obawy, że groźba zostanie spełniona. Warto więc wiedzieć, jak zabezpieczyć dowody i gdzie zgłosić sprawę.
Kiedy groźby karalne w internecie mogą być przestępstwem?
O tym, czy konkretna wiadomość stanowi groźbę karalną w internecie, nie decyduje wyłącznie agresywny czy wulgarny język. Zgodnie z art. 190 § 1 Kodeksu karnego odpowiedzialność powstaje wtedy, gdy ktoś grozi innej osobie popełnieniem przestępstwa na jej szkodę lub na szkodę osoby jej najbliższej, a groźba wzbudza w niej uzasadnioną obawę spełnienia.
Liczy się zatem nie tylko treść wypowiedzi, lecz także jej kontekst. Inaczej oceni się pojedynczą, emocjonalną wiadomość, a inaczej serię komunikatów wysyłanych przez osobę, która wcześniej zachowywała się agresywnie lub zna miejsce zamieszkania pokrzywdzonego. Groźba nie musi zostać wypowiedziana bezpośrednio – może zostać przekazana w wiadomości tekstowej, nagraniu, na komunikatorze lub w serwisie społecznościowym.
Do takich sytuacji często dochodzi na Facebooku, Instagramie, TikToku, X i innych platformach. Groźby w mediach społecznościowych mogą być zamieszczane publicznie w komentarzach, ale równie dobrze mogą trafiać do adresata w wiadomościach prywatnych. Z punktu widzenia odpowiedzialności karnej sposób komunikacji nie wyklucza uznania wypowiedzi za groźbę karalną.
Sprawca korzystający z fałszywego lub anonimowego konta również nie pozostaje automatycznie bezkarny. Ustalenie jego tożsamości może wymagać działań organów ścigania i pozyskania odpowiednich danych. Jeżeli groźby się powtarzają i towarzyszą im inne zachowania, np. natrętne kontaktowanie się, śledzenie aktywności czy naruszanie prywatności, konieczna może być także analiza pod kątem uporczywego nękania. W takiej sytuacji pomocna bywa porada adwokata online, która pozwala wstępnie ocenić charakter sprawy.
Wiadomości przesyłane przez komunikatory nie zawsze pozostają dostępne przez długi czas. Autor może je usunąć, dezaktywować konto albo skorzystać z funkcji automatycznego kasowania treści. Dlatego groźby na czacie warto dokumentować możliwie szybko, zanim ważny materiał zniknie.
Najlepiej zabezpieczyć cały przebieg rozmowy, a nie tylko najbardziej niepokojącą wiadomość. Dzięki temu można później odtworzyć kontekst, kolejność wypowiedzi oraz sposób, w jaki rozwijał się konflikt. Przydatne będą w szczególności:
Po wykonaniu kopii warto przechowywać materiały w niezmienionej postaci. Dobrą praktyką jest także pozostawienie oryginalnych wiadomości na urządzeniu, o ile jest to możliwe i bezpieczne. Jeśli jednak treść wskazuje na bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia, priorytetem nie jest dokumentowanie gróźb w internecie, lecz szybki kontakt ze służbami, np. pod numerem alarmowym 112.
Jeżeli treść wiadomości budzi realne obawy, można zawiadomić Policję lub prokuraturę o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. W sprawie dotyczącej gróźb w social mediach zgłoszenie powinno możliwie dokładnie opisywać przebieg zdarzenia. Warto wskazać, kiedy wiadomości zostały wysłane, czego dotyczyły, kim jest ich autor (o ile jest znany) oraz dlaczego ich treść wzbudziła obawę.
Do zawiadomienia dobrze jest dołączyć zgromadzone wcześniej materiały, np. zrzuty ekranu, zapis rozmowy, link do profilu lub wiadomości głosowe. Groźba karalna z art. 190 Kodeksu karnego jest ścigana na wniosek pokrzywdzonego, dlatego istotne jest również złożenie wniosku o ściganie sprawcy. W razie wątpliwości co do treści zawiadomienia lub dalszego przebiegu postępowania wsparcia może udzielić adwokat karnista.
Odpowiedzialność sprawcy zależy od tego, jakie znamiona spełnia jego zachowanie. Jeżeli groźby karalne w internecie wyczerpują przesłanki z art. 190 § 1 Kodeksu karnego, sprawcy może grozić kara pozbawienia wolności do 3 lat. Każdy przypadek wymaga jednak indywidualnej oceny, ponieważ sąd bierze pod uwagę treść wypowiedzi, sposób działania, relacje między stronami oraz okoliczności całego zdarzenia.
Niektóre sytuacje bywają bardziej złożone. Jeśli groźby w social mediach pojawiają się równolegle z uporczywym nękaniem, próbą zmuszenia do określonego zachowania lub innymi czynami zabronionymi, możliwe jest rozważenie także innych przepisów Kodeksu karnego. Dlatego samodzielna ocena pojedynczej wiadomości nie zawsze wystarcza do prawidłowego określenia sytuacji prawnej.
Osobie, do której trafiają agresywne wiadomości, często trudno ocenić, czy przekroczona została już granica odpowiedzialności karnej. Prawnik może przeanalizować treść komunikacji, sprawdzić, czy zachowanie odpowiada znamionom określonego przestępstwa, oraz pomóc uporządkować materiał dowodowy. Ma to szczególne znaczenie wtedy, gdy groźby w mediach społecznościowych powtarzają się lub są elementem dłuższego konfliktu.
Pomoc może obejmować także przygotowanie zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, sformułowanie wniosku o ściganie oraz reprezentowanie pokrzywdzonego w dalszym postępowaniu. Kancelaria prawna w Pomorskiem Haber & Haber prowadzi sprawy karne i umożliwia skorzystanie z pomocy prawnej także zdalnie. Wczesna konsultacja pozwala ustalić, jakie kroki warto podjąć i jakie dowody mogą mieć znaczenie dla dalszego postępowania.
Nie każda agresywna wypowiedź jest przestępstwem, jednak groźby w social mediach odnoszące się do przemocy, uszkodzenia mienia lub innego czynu zabronionego mogą mieć poważne konsekwencje prawne. Szczególnie ważne jest zachowanie całego przebiegu komunikacji, zabezpieczenie danych autora oraz możliwie szybkie podjęcie odpowiednich działań. Jeśli otrzymujesz groźby w internecie i nie wiesz, czy ich treść uzasadnia zawiadomienie organów ścigania, skontaktuj się z prawnikiem, który pomoże ocenić sytuację, uporządkować dowody i dobrać sposób działania odpowiedni do okoliczności sprawy.
Sukces i bezpieczeństwo prawne naszych klientów są dla nas najważniejsze. Zobacz, jak oceniają współpracę z kancelarią.
Bardzo polecam Kancelarię Haber&Haber i współpracę z Mecenasem Błażejem Haber. Profesjonalizm, rzetelność i wysoka kultura osobista utwierdziły mnie ze znalazłam się we właściwym miejscu. Chcę wyrazić serdeczne podziękowania za empatię i ludzkie podejście do klienta. Jednym słowem wspaniały człowiek.
Polecam w 100%! Jest to napewno jeden z najlepszych adwokatów. Moim problem zajął się natychmiast pomimo niewielkiej ilości czasu do rozprawy. Pora dnia na konsultacje nie miała znaczenia.Sprawa zakończona w taki sposób w jaki ustaliliśmy. Doradzam innym aby nie bać się zadzwonić i porozmawiać o swojej sytuacji.
